02/10/2014
«Άσκηση στο νερό για άτομα με αναπηρία»
Όχι ένα, όχι δύο, αλλά δεκατρία ολόκληρα χρόνια λειτουργίας συμπληρώνει φέτος το πρόγραμμα «Άσκηση στο νερό για άτομα με αναπηρία» που πραγματοποιεί ο Σύλλογος Ατόμων με Κινητική Αναπηρία και Φίλων Ν. Ροδόπης «ΠΕΡΠΑΤΩ». Σε συνέχεια του προγράμματος «Ανοιχτές θάλασσες» που πραγματοποιήθηκε και φέτος το καλοκαίρι με τη συμμετοχή 24 ατόμων από την Κομοτηνή, άλλες πόλεις της Ελλάδος αλλά και το εξωτερικό, το πρόγραμμα «Άσκηση στο νερό για άτομα με αναπηρία» κάνει πρεμιέρα και υποδέχεται φέτος τα άτομα με κινητικές αναπηρίες που ενδιαφέρονται αλλά και όχι μόνο καθότι ενδιαφέρον πλέον εκδηλώνουν και άτομα με μαθησιακέςδυσκολίες, αυτισμό κτλ.
 
Πρόκειται για μία σειρά face to face συνεδριών θεραπευτή με θεραπευόμενο, διάρκειας 45 λεπτών έκαστος που επαναλαμβάνονται δύο με τρεις φορές την εβδομάδα. Οι συνεδρίες λαμβάνουν χώρα στο Πανεπιστημιακό Κολυμβητήριο των ΤΕΦΑΑ του ΔΠΘ, με επικεφαλής του προγράμματος την καθηγήτρια φυσικής αγωγής κ. Ευαγγελία Μακρή και τα οφέλη που αποκομίζουν οι συμμετέχοντες είναι πολλαπλά.    

 
Με αφορμή τη φετινή έναρξη του προγράμματος η κ. Μακρή μίλησε στον «ΠτΘ» απαριθμώντας τα οφέλη αυτά, τις δυσκολίες που η ίδια αντιμετώπισε ως επικεφαλής κατά τη διάρκεια των δεκατριών αυτών ετών αλλά και το μέλλον του προγράμματος.
 
Ευαγγελία Μακρή όμως…
 
ΠτΘ: κ. Μακρή το πρόγραμμα φέτος συμπληρώνει τα 13 χρόνια λειτουργίας του, έχοντας στο «τιμόνι» του εσάς …
Ε.Μ.: Όντως φέτος είναι η 13η χρονιά και αποφασίσαμε να διαδοθεί περισσότερο η προσπάθεια που γίνεται από τον Σύλλογο. Είναι λοιπόν η 13η χρονιά λειτουργίας του προγράμματος «Άσκηση στο νερό σε άτομα με αναπηρία», ένα πρόγραμμα που στηρίζεται καθαρά στις προσπάθειες του Συλλόγου. Είναι πρόγραμμα αρκετά καλό, πρωτοποριακό, και αρκετά διαδεδομένο, όχι μόνο στην πόλη της Κομοτηνής αλλά και ευρύτερα στην περιοχή της Ανατολικής Μακεδονίας και της Θράκης, καθώς πλέον δηλώνουν συμμετοχή και άνθρωποι από άλλες πόλεις της Περιφέρειας και της Ελλάδας. Είναι ένα πρόγραμμα που απευθύνεται σε άτομα με κινητική αναπηρία, ωστόσο, επειδή το πρόγραμμα είναι ήδη διαδεδομένο και οι θεράποντες ιατροί των ασθενών προτείνουν πολύ την άσκηση στο νερό, έχει ζήτηση ακόμα και από άτομα που δεν έχουν κινητική αναπηρία, δηλαδή σε περιπτώσεις ΔΑΠΗ, δηλαδή μαθησιακών δυσκολιών, αυτισμού κ.λπ. Αυτή τη στιγμή βρισκόμαστε στο στάδιο των εγγραφών και ελπίζουμε ότι θα ξεκινήσουμε τα μαθήματα στις αρχές του Οκτώβρη. Μας έχουν μείνει κάποια διαδικαστικά θέματα με το ΤΕΦΑΑ του ΔΠΘ, το οποίο μας παραχωρεί τον χώρο της πισίνας και το ευχαριστούμε πάρα πολύ. Κατά τ’ άλλα είναι θέμα χρόνου η έναρξή του.

 
«Η κάθε περίπτωση είναι ξεχωριστή και αντιμετωπίζεται ξεχωριστά με εξατομικευμένο πρόγραμμα»
 
ΠτΘ: Πώς ακριβώς λειτουργεί το πρόγραμμα, τι περιλαμβάνει και πού στοχεύει;
Ε.Μ: Πρέπει να γίνει σαφές ότι σε καμία περίπτωση η αναπηρία δεν αποκαθίσταται μέσω του προγράμματος με τη σημασία που όλοι αποδίδουμε στον όρο αποκατάσταση. Είτε μιλάμε για κάκωση νωτιαίου μυελού είτε μιλάμε για βλάβη του κεντρικού νευρικού συστήματος. Στόχος μας είναι η βελτίωση της ποιότητας ζωής των ατόμων και προσωπικός δικός μου ως καθηγήτρια είναι η βελτίωση της ποιότητας στην καθημερινότητα των ατόμων που αντιμετωπίζουν κινητικές αναπηρίες και η αυτοεξυπηρέτησή τους. Μέσω της άσκησης επιτυγχάνεται η επαναφορά - βελτίωση των υπαρχόντων λειτουργιών του ατόμου. Η άσκηση - αθλητισμός είναι από τα πιο σημαντικά μέσα επίτευξης αυτού του στόχου. Το πρόγραμμα των ασκήσεων είναι διαφορετικό για τον κάθε ένα εκ των θεραπευόμενων. Όταν για παράδειγμα δουλεύω με ένα παιδί προσχολικής ηλικίας, οι ασκήσεις που θα δουλέψω θα είναι τέτοιου τύπου ασκήσεις που θα το βοηθούν στη μεταφορά του, στη μετακίνησή του, είτε μέσα στο σχολείο είτε στο σπίτι, έχοντας ταυτόχρονα ένα αντικείμενο γιατί θα κληθεί να κρατάει κάτι στο χέρι του και να περπατήσει. Από κει και πέρα, οποιαδήποτε άλλη βελτίωση επέρχεται είναι κάτι το πολύ θετικό. Σε περιπτώσεις ορθοπεδικών παθήσεων, υπάρχει και αποκατάσταση. Υπάρχουν συγκεκριμένα περιστατικά για παράδειγμα, που έχουμε βελτίωση και εξέλιξη σε συνεργασία πάντα με τους θεράποντες ιατρούς του ασκούμενου. Σε ό,τι αφορά τη διαδικασία οι θεραπευόμενοι έρχονται στον χώρο του κολυμβητηρίου – σε περίπτωση που δεν έχουν μέσο μεταφοράς χρησιμοποιούν το βανάκι του Συλλόγου, δίνοντας κάποια μηνιαία συνδρομή για την κάλυψη των αναγκών – τους παραλαμβάνω, ξεντύνονται μέσα στον ειδικό χώρο, τα αποδυτήρια που είναι προσβάσιμα στα άτομα με αναπηρία, μπαίνουν στην πισίνα που επίσης είναι προσβάσιμη, και με τη βοήθεια τη δική μου και των συνοδών του ξεκινάμε τις ασκήσεις. Δεν υπάρχουν κριτήρια σε ό,τι αφορά τα άτομα που μπορούν να συμμετάσχουν. Σύμφωνα με τη δική μου εμπειρία, έχω από παιδιά έξι μηνών μέχρι και ηλικιωμένους 70-71 ετών. Η κάθε περίπτωση βέβαια είναι ξεχωριστή και αντιμετωπίζεται ξεχωριστά με εξατομικευμένο πρόγραμμα.


 
«Πολλαπλά τα οφέλη της εκγύμνασης μέσα στο νερό, με κυρίαρχο αυτό τις εξάλειψης του πόνου»
 
ΠτΘ: Ποια είναι τα οφέλη της εκγύμνασης μέσα στο νερό;
Ε.Μ.: Η μεγάλη διαφορά έγκειται στην ευκολία με την οποία γίνονται οι κινήσεις μέσα στον νερό λόγω της μείωσης της βαρύτητας. Υπάρχουν δύο πολύ ευεργετικές ιδιότητες του νερού, το ένα είναι η άνωση και το άλλο η υδροστατική πίεση. Εξαιτίας της άνωσης λοιπόν έχουμε μείωση της βαρύτητας. Δηλαδή νιώθεις ένα σώμα 70 κιλών σαν να ήταν 35 κιλά. Μειώνεται το βάρος του σώματος, άρα υπάρχει μικρότερη επιβάρυνση στις αρθρώσεις, κι αυτό είναι σημαντικό. Έχουμε αύξηση του εύρους κίνησης της άρθρωσης, γεγονός πάλι σημαντικό, ειδικότερα σε παθήσεις του κεντρικού νευρικού συστήματος, όπου έχουμε πιθανά μαγκώματα, αγκυλώσεις κ.λπ., άρα η κίνηση γίνεται με μεγαλύτερη ευκολία και φυσικά με λιγότερο πόνο, και σε πολλές περιπτώσεις έχουμε και εξάλειψη του πόνου. Γιατί, πολλές φορές ο πόνος είναι ανασταλτικός παράγοντας στη συμμετοχή του άλλου.
 
«Από τη στιγμή που θα επιτευχθούν οι στόχοι, τους οποίους έχω θέσει εγώ και ο θεράποντας γιατρός σίγουρα θα οδηγήσω τον θεραπευόμενο σε ένα άλλο επίπεδο»
 
ΠτΘ: Πώς διαμορφώνετε εσείς ως θεράποντας το πρόγραμμα των ασκήσεων; Είναι κλιμακούμενης δυσκολίας;
Ε.Μ.: Από τη στιγμή που θα επιτευχθούν οι στόχοι, τους οποίους έχω θέσει εγώ και έχει θέσει και ο θεράποντας γιατρός στην αρχή, σίγουρα το άτομο θα το οδηγήσω σε ένα άλλο επίπεδο. Εάν πιστεύω δε ότι έχει αρχίσει, έχει αποκτήσει τις πρώτες κολυμβητικές ικανότητες, μπορεί να «φύγει» από εμένα και να πάει να συμμετάσχει σε έναν σύλλογο, να αρχίσει να μπαίνει στη διαδικασία της ομάδας και να γίνει και γι’ αυτόν ακόμα πιο ενδιαφέρον το όλο πρόγραμμα. Σε ό,τι αφορά τη δυσκολία θα πρέπει να ξέρετε πως το νερό από μόνο του είναι δύσκολο εξαιτίας της φάσης προετοιμασίας. Πολύ περισσότερο για τα άτομα με αναπηρία για τα οποία απαιτείται ένας άλφα χρόνος για να ετοιμαστούν. Άρα είναι πολύ σημαντικό να τους δίνεται ένα κίνητρο παραπάνω. Όταν εγώ διαπιστώσω ότι το άτομο αυτό μπορεί να ενταχθεί σε έναν σύλλογο, σε μια ομάδα, δεν το συζητάμε, θα τον οδηγήσω προς τα εκεί. Φεύγει από εμένα και προχωράει σε ένα άλλο επίπεδο.
 
«Το μόνο αρνητικό στοιχείο, που πιθανά εγώ να εισπράξω, είναι ο φόβος- Αν αυτό ξεπεραστεί τότε μιλάμε για μια απόλυτη ανεξαρτησία μέσα στο νερό»
 
ΠτΘ: Κατά τη διάρκεια των 13 αυτών χρόνων συναντήσατε ενστάσεις από την πλευρά των θεραπευόμενων; Υπήρχαν δυσκολίες που ενδεχομένως να σας αποθάρρυναν;
Ε.Μ.: Το μόνο κακό που αντιμετώπισα και αντιμετωπίζω, και είναι πολύ λογικό, είναι ο φόβος. Επειδή συνήθως τους φόβους τους δημιουργούμε εμείς οι ίδιοι, εμείς είμαστε και αυτοί που καλούμαστε, και πρέπει, να τους ξεπεράσουμε. Άρα λοιπόν το μόνο αρνητικό στοιχείο που πιθανά εγώ να εισπράξω, ειδικά τον πρώτο καιρό – και εξομαλύνεται σιγά σιγά με την πάροδο- είναι ο φόβος. Αν αυτό ξεπεραστεί τότε μιλάμε για μια απόλυτη ανεξαρτησία μέσα στο νερό. Γενικότερα δεν έχω δυσκολευτεί. Αν κάποιος με δυσκολέψει, αυτοί είναι οι συνοδοί, οι γονείς των ατόμων που συμμετέχουν. Μπορώ να τους καταλάβω γιατί κι εγώ είμαι μητέρα και ο παράγοντας προστασία-υπερπροστασία είναι πολύ δύσκολη υπόθεση. Ωστόσο, όταν αναπτύσσεται η χημεία μεταξύ εμού και του ασκούμενού μου, όλα τα υπόλοιπα πλέον δεν με ενδιαφέρουν, είναι εμπόδια τα οποία ξεπερνιούνται σε πολύ σύντομο χρονικό διάστημα.
 
Στέλλα Βογιατζή «Με μόλις δύο 45λεπτα την εβδομάδα τα άτομα που αντιμετωπίζουν κινητικές αναπηρίες θα καταλάβουν ότι μπορούν να κάνουν πράγματα που δεν τα φαντάζονται»
 
Η Στέλλα Βογιατζή είναι μία εκ των «μαθητριών» της κ. Μακρή. Κατά τη διάρκεια της συνέντευξης βρέθηκε στο πλάι της καθηγήτριάς της και μας περιέγραψε την δική της εμπειρία και τα οφέλη που έχει αποκομίσει από τα μαθήματα εκγύμνασης μέσα στο νερό.
 
Όπως δήλωσε στον «ΠτΘ» ενημερώθηκε για τα μαθήματα μέσω του Συλλόγου «Περπατώ» και ήδη συμπληρώνει έναν χρόνο συνεδριών. Η κ. Βογιατζή έκανε λόγο για μία πολύ ωραία εμπειρία η οποία την έχει ωφελήσει πολλαπλά, τόσο στην πρακτική όσο και στην πνευματική αντιμετώπιση της πάθησής της, την σκλήρυνση κατά πλάκας. «Η άσκηση στο νερό, βοηθάει πολύ τουλάχιστον ως προς το δικό μου πρόβλημα. Νιώθεις άλλος άνθρωπος όταν κάνεις τα μαθήματα και βγεις από την πισίνα ή από τη θάλασσα. Είναι μεγάλη η διαφορά. Κατ’ αρχήν νομίζεις ότι πετάς. Έπειτα όταν κάνω ασκήσεις στο νερό νιώθω μεγαλύτερη ευεξία» υπογράμμισε χαρακτηριστικά.
 
Όπως τόνισε η ίδια δεν αντιμετώπισε καμία ιδιαίτερη δυσκολία καθότι εξ αρχής έδειξε εμπιστοσύνη στο πρόσωπο της γυμνάστριάς της, η οποία όπως είπε «ως δασκάλα έχει πολύ θετική ενέργεια». Ωστόσο σε ό,τι αφορά στα δευτερεύοντα πράγματα, όπως η μεταφορά στις εγκαταστάσεις ή την προσβασιμότητα αυτών, η ίδια ανέφερε πως δυστυχώς η προσβασιμότητα βρίσκεται σε πρώιμο στάδιο, με την πλειοψηφία των εγκαταστάσεων να μην είναι προσβάσιμες σε άτομα με κινητικές αναπηρίες, παρά το γεγονός ότι «θα έπρεπε γιατί υπάρχουν πολλά άτομα με αναπηρίες». «Εγώ προσωπικά μπορώ να κάνω τις κινήσεις μου ωστόσο υπάρχουν άτομα, με παραπληγία ή τετραπληγία που δεν μπορούν και δυστυχώς οι αρμόδιοι κλείνουν τα μάτια σε αυτό» τόνισε χαρακτηριστικά.

 
Κλείνοντας ωστόσο η κ.Βογιατζή προέτρεψε τους ανθρώπους που αντιμετωπίζουν αντίστοιχα προβλήματα να επιλέξουν αυτόν τον τρόπο εκγύμνασης. Όπως μάλιστα επεσήμανε « επειδή στη ζωή μας αντιμετωπίζουμε καθημερινά δυσκολίες, το ότι θα κάνουν μια άσκηση στο νερό είναι πολύ σημαντικό, γιατί αυτό θα τους βοηθήσει πάρα πολύ στην καθημερινότητά τους. Δεν είναι κάτι υπερβολικό αυτό που λέω, απλά με δύο 45λεπτα την εβδομάδα θα καταλάβουν ότι μπορούν να κάνουν πράγματα που δεν τα φαντάζονται, θα δουν πολύ μεγάλη διαφορά. Έστω και δοκιμαστικά λοιπόν να πάνε μία τουλάχιστον φορά να κολυμπήσουν για αν έχουν την εμπειρία».
 
Φωτογραφίες: Νίκος Καρανικόλας


Συντάκτης:Νατάσσα Βαφειάδη 
e-mail: paratiritis.vafeiadou@gmail.com
Πηγή: http://www.paratiritis-news.gr/detailed_article.php?id=169069&categoryid=3